Azatutyun24
Քարվաճառի (Ջերմաջուրի հարևանությամբ) Աղի լիճը իր հարակից տարածքով 1920-ականներին Խորհրդային Հայաստանի անքակտելի մաս էր կազմում: Սակայն 1930-ականներին Խորհրդային Ադրբեջանի «նախկին» մուսավաթական ղեկավար Միր Ջաֆար Բաղիրովը Աղի լիճը իր հարակից տարածքով ստիպողաբար ներառեց Խորհրդային Ադրբեջանի կազմի մեջ:
Արդյունքում նախապես շուրջ 31 հազար քռ. կմ. տարածք ունեցող Խորհրդային Հայաստանը արդեն 1991 թ. ուներ 30 հազար քռ. կմ. ավելի քիչ տարածք: Այդպիսով, Խորհրդային Հայաստանի ավելի քան հազար քռ. կմ. տարածք կցվել էր Խորհրդային Ադրբեջանին: Ճիշտ եք, եւ ոչ միայն դա։ Աղավնո֊Գորիս֊Կապան֊Շիկահող հատվածում Սյունիքի արեւելյան սահմանները սկզբնապես այնքան կտրատված չէին, Արծվաշենն անկլավ չէր, այլ ՀԽՍՀ բուն տարածքի մաս, նաեւ Տավուշում (Սոֆուլու, Բարխուդարլի, եւլն) եւ Արարատում (Քյարքի) “ադրբեջանական” անկլավներ չկային, Նախիջեւանի հյուսիսային` Շարուրի հատվածն էլ մերն էր:
Առհասարակ, ինչպես հայտնի է, դեռ 1920 թ. ՄԱԿ-ի իրավանախորդ Ազգերի լիգան ազգերի ինքնորոշման իրավունքի հիման վրա ամրագրեց Սյունիքին հարևան Նախիջևանը, Արցախը և Գարդմանը Հայաստանի Հանրապետության անքակտելի մաս:
Գևորգ Նազարյան
